Hepatitis B vaccine(የሄፐታይተስ ቢ ክትባት

የሄፕታይተስ ቢ ክትባት ምንድን ነው?

የሄፐታይተስ ቢ ክትባቱ ከሄፐታይተስ ቢ ቫይረስ የሚከላከል የመከላከያ ክትባት ሲሆን ይህም የጉበት ካንሰርን ጨምሮ በጉበት ላይ ጉዳት ይከላከላል:: በተለምዶ በተከታታይ መርፌዎች ለሁሉም መሰጠት አለበት።

 ለሁሉም ህጻናት እንዲሁም ለበሽታ ተጋላጭ ለሆኑ ግለሰቦች ይመከራል። ክትባቱ ሰውነት ከቫይረሱ የመከላከል አቅምን እንዲያዳብር ይረዳል ይህም የአጭር ጊዜ እና የረዥም ጊዜ ህመም ስጋትን ይቀንሳል::

የሄፕታይተስ ቢ ክትባት የትኛው የዕድሜ  ይሰጣል?

ለሁሉም ጨቅላ ህጻናት እና አዋቂ የሚመከር ሲሆን ለአዋቂዎችም ለበሽታ ተጋላጭ ለሆኑ ሰዎች ይመከራል። ክትባቱ በተለምዶ በተከታታይ ክትባቶች ውስጥ ይሰጣል ብዙውን ጊዜ ከተወለደ ጀምሮ ይጀምራል::የመጀመሪያው ልክ መጠን ብዙውን ጊዜ በተወለደ ለሁሉም ጨቅላ ህጻናት እና አዋቂ የሚመከር ሲሆን ክትባቱ ተከታታይ ከ1-2 ወር እና 6 ወር  ላይ ከተጨማሪ መጠን ጋር ይሰጣል::

ልጆች እና ወጣቶች

በተመከሩት ዕድሜዎች ላላገኙ ሰዎች የCatch-up ክትባት ይመከራል። በአጠቃላይ በሶስት ወይም በአራት ተከታታይ ክትባቶች ይሰጣል::

ጓልማሶች

ክትባቱ ለከፍተኛ የሄፐታይተስ ቢ ኢንፌክሽን ተጋላጭ ለሆኑ ጎልማሶች፣ የጤና አጠባበቅ ሰራተኞች፣ ሥር የሰደደ የጉበት ወይም የኩላሊት በሽታ ላለባቸው፣ ወይም በርካታ የግብረ-ሥጋ ግንኙነት አጋሮች ላሉት ይመከራል። ክትባቱ የሚሰጠው እንደ ተከታታይ ክትትሎች ነው፣በተለይም ሶስት መጠን። ከ1-ወር እና ከ6-18 ወራትን ይከተላል ለትላልቅ ልጆች እና ጎልማሶች የ 0 ፣ 1 እና 6 ወር መርሃ ግብር የተለመደ ነው::

የተዘለለ የሄፕታይተስ ቢ ክትባት ካለ ምን ማድረግ አለብን?

ተከታታዩን እንደገና ማስጀመር አያስፈልግ ተከታታዩ ከመጀመሪያው መጠን በኋላ ከተቋረጠ ሁለተኛው መጠን በተቻለ ፍጥነት መሰጠት አለበት እና ሶስተኛው መጠን ቢያንስ ከ 2 ወር በኋላ  በተቻለ ፍጥነት መሰጠት አለበት::

የሄፕታይተስ ቢ ክትባት የጎንዮሽ ጉዳት

የሄፐታይተስ ቢ ክትባቱ በአጠቃላይ ደህንነቱ የተጠበቀ ነው እና አብዛኛዎቹ የጎንዮሽ ጉዳቶች ቀላል እና ጊዜያዊ ናቸው ።

የተለመዱ የጎንዮሽ ጉዳቶች ህመም:- 

• የመርፌ ቦታ ምላሾች፡ በመርፌ ቦታ ላይ ህመም፣ መቅላት ወይም እብጠት የተለመዱ ናቸው።
• ድካም፡ የድካም ስሜት  በተደጋጋሚ የሚከሰት የጎንዮሽ ጉዳት ነው።
• ራስ ምታት፡ ከክትባት በኋላ የራስ ምታት ሊከሰት ይችላል።
• ትኩሳት፡- አንዳንድ ግለሰቦች መጠነኛ ትኩሳት ሊያጋጥማቸው ይችላል።
• የጨጓራና ችግሮች፡ ማቅለሽለሽ፣ ማስታወክ፣ ተቅማጥ ወይም የሆድ ህመም ሊከሰት ይችላል።
• መበሳጨት፡- በጨቅላ ህጻናት እና ህፃናት ላይ ብስጭት ሊከሰት የሚችል የጎንዮሽ ጉዳት ነው። 

ከባድ የጎንዮሽ ጉዳቶች 

• የአለርጂ ምላሾች፡ ከባድ የአለርጂ ምላሾች (አናፊላክሲስ) ሊከሰቱ ይችላሉ ነገር ግን በጣም ጥቂት ናቸው። ምልክቶቹ የመተንፈስ ችግር የፊት እና የጉሮሮ እብጠት እና ማዞር ሊያካትቱ ይችላሉ::
• ኒውሮሎጂካል ጉዳዮች፡ አልፎ አልፎ፣ የሄፐታይተስ ቢ ክትባቱ እንደ ጉሊያን-ባሬ ሲንድረም ወይም ትራንስቨርስ ማይላይላይትስ ካሉ የነርቭ በሽታዎች ጋር የተያያዘ ነው። 
• አርትራይተስ፡- አንዳንድ ግለሰቦች ከክትባት በኋላ የአርትራይተስ በሽታ መያዛቸውን ተናግረዋል።

የሄፕታይተስ ቢ ክትባት ከየት ማግኘት እንችላለን?

የሄፐታይተስ ቢ ክትባት ለማግኘት ከሐኪምዎ ጋር ቀጠሮ መያዝ፣ የሕዝብ ጤና ክሊኒክን መጎብኘት ወይም የህዝብ ሆስፒታል ውስጥ መከተብ ይችላሉ። 

የሄፐታይተስ ቢ ክትባት አስፈላጊ የሆነባቸው ዋና ዋና ምክንያቶች፡-

ክትባቱ በአብዛኛዎቹ ሰዎች የሄፐታይተስ ቢ ኢንፌክሽንን ለመከላከል በጣም ውጤታማ ነው። 

• ከከባድ የጉበት በሽታዎች ይከላከላል;

ሄፓታይተስ ቢ ሥር የሰደደ የጉበት በሽታ፣ cirrhosis እና የጉበት ካንሰር ያስከትላል፣ እነዚህ ሁሉ ለሕይወት አስጊ ናቸው። 

• ስርጭትን ይቀንሳል

ክትባቱ አዲስ የተወለዱ ሕፃናትን ጨምሮ ቫይረሱን ወደ ሌሎች የመተላለፍ አደጋን ይቀንሳል። 

• የረጅም ጊዜ ጥበቃን ይሰጣል

ክትባቱ የረጅም ጊዜ ጥበቃን እንደሚሰጥ ይታመናል

• ከፍተኛ ተጋላጭነት ያላቸውን ሰዎች ይከላከላል

እንደ የጤና አጠባበቅ ሰራተኞች፣ አደንዛዥ እጾችን ለሚወጉ እና ሥር የሰደደ የጉበት በሽታ ላለባቸው ሰዎች ተጨማሪ ተጋላጭነት ላላቸው ሰዎች ክትባቱ ይመከራል።